3 okręty podwodne A26 dla Polski. Przełomowa umowa podpisana w Gdyni

Polska kupuje trzy okręty podwodne w ramach programu Orka

Trzy nowoczesne okręty podwodne A26 mają zasilić Marynarkę Wojenną RP. Umowę podpisano w Gdyni podczas polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych, czyli w formalnym trybie rozmów prowadzonych przez przedstawicieli obu rządów. To właśnie tam zapadło ostateczne rozstrzygnięcie jednego z najdłużej oczekiwanych programów modernizacyjnych polskich sił morskich.

Decyzję o finalizacji kontraktu ogłosili wspólnie premier Donald Tusk oraz premier Królestwa Szwecji Ulf Kristersson. Chodzi o zakup trzech szwedzkich jednostek A26 dla Marynarki Wojennej RP w ramach programu „Orka”. Według strony rządowej to najważniejsza umowa w historii polskiej Marynarki Wojennej.

"Bardzo się cieszę, że w tym symbolicznym miejscu finalizujemy kolejny etap naszej przyjacielskiej współpracy ze Szwecją. Podpisaliśmy dzisiaj wiele umów, w tym tę o zakupie 3 okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP"

Donald Tusk, Premier

Znaczenie tej decyzji podkreśla także kontekst całego programu. Jak zaznaczono podczas spotkania, program „Orka” przez 30 lat nie doczekał się finału. Dopiero teraz, po wieloletnich zapowiedziach i analizach, doszło do podpisania dokumentów zamykających ten etap i otwierających drogę do realizacji kontraktu.

"Włożyliśmy bardzo dużo wysiłku i starań, aby faktem stało się nie tylko podpisanie wielu dzisiaj dokumentów, w tym tej znaczącej umowy o programie „Orka” i zakupie łodzi podwodnych, ale także wielu innych dziedzinach"

Donald Tusk, Premier

"Pokolenia marynarzy czekały na ten dzień. Program „Orka” przez 30 lat nie mógł znaleźć swojego finału. Udało się to dopiero rządowi Premiera Donalda Tuska"

Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej

• Umowa dotyczy zakupu 3 okrętów podwodnych A26 dla Marynarki Wojennej RP.
• Kontrakt podpisano w Gdyni podczas polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych.
• Zakup realizowany jest w ramach programu „Orka”.
• Program „Orka” przez 30 lat nie doczekał się finału.
• Premier Szwecji mówił o przedsięwzięciu wartym 50 miliardów koron szwedzkich.
• Spotkanie odbyło się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego podpisanego w Harpsund w listopadzie 2024 roku.

Podpisane porozumienia nie ograniczają się wyłącznie do samego zakupu uzbrojenia. Strony podkreśliły, że pakiet dokumentów ma być dowodem wzajemnego zaufania i partnerskich relacji między Polską a Szwecją. Oznacza to, że decyzja została podjęta nie jako pojedyncza transakcja, ale jako część szerszego planu współpracy strategicznej.

"To dzień historyczny. To duży kamień milowy - 3 szwedzkie łodzie podwodne A26 staną się własnością Polski. To bardzo duże przedsięwzięcie. Mówimy o 50 miliardach szwedzkich koron, jak to wszystko się połączy"

Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji

Nowy etap współpracy Polski i Szwecji nad bezpieczeństwem Bałtyku

Rozmowy w Gdyni miały szerszy wymiar niż sam kontrakt wojskowy. Podczas konsultacji międzyrządowych potwierdzono, że relacje Polski i Szwecji wchodzą w nowy etap strategicznego partnerstwa. Oba państwa już teraz współpracują na rzecz bezpieczeństwa Morza Bałtyckiego i deklarują wspólne działania wobec zagrożeń związanych z rosyjską flotą cieni, prowokacjami oraz ryzykiem militarnym.

Wyrazem tej współpracy ma być Pakt dla Morza Bałtyckiego. Zgodnie z zapowiedziami ma on opierać się na trzech filarach: współpracy politycznej, wojskowej oraz przemysłowej w sektorze obronnym. W praktyce oznacza to próbę budowy trwalszych mechanizmów wspólnego reagowania i wzmacniania bezpieczeństwa całego regionu.

"Mamy ambitne plany, żeby ten wielki projekt „Orka” był zaledwie etapem, a nie finałem naszej współpracy"

Donald Tusk, Premier

Polska ma kupić okręty podwodne, a Szwecja pozyskać okręt ratowniczy i zestawy Piorun. Taki układ ma pokazywać, że współpraca między państwami nie odbywa się jednostronnie, lecz ma charakter równorzędnego partnerstwa. Dla Polski ważny pozostaje również rozwój własnego przemysłu obronnego, który ma zyskać impuls technologiczny i produkcyjny dzięki współpracy ze Szwecją.

"To nie są proste zakupy w jedną czy drugą stronę, ale autentyczna, prawdziwie partnerska współpraca z korzyścią dla obu przemysłów"

Donald Tusk, Premier

Konsultacje odbyły się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego, podpisanego w Harpsund w listopadzie 2024 roku. W spotkaniu uczestniczyli ministrowie odpowiedzialni za obronę narodową, sprawy zagraniczne, finanse, kulturę i dziedzictwo narodowe oraz infrastrukturę. To pokazuje, że rozmowy obejmowały nie tylko kwestie wojskowe, ale też szersze relacje między państwami.

Bałtyk, NATO i wspólne stanowisko wobec zagrożeń

W czasie spotkania mocno wybrzmiał temat bezpieczeństwa regionu Morza Bałtyckiego. Polska i Szwecja podkreślają, że chcą, by Bałtyk był obszarem pokoju i bezpieczeństwa, a nie napięć i zagrożeń. Oba kraje zgodnie wskazują na potrzebę zdecydowanych działań przeciwko aktywności rosyjskiej floty cieni oraz innym prowokacjom destabilizującym sytuację w regionie.

"Robimy to wszystko także dla naszych dzieci i wnuków, aby nasz region, nasze państwa, Morze Bałtyckie były obszarem pokoju, bezpieczeństwa, a nie tak jak bywa dzisiaj, obszarem niepokoju i zagrożeń"

Donald Tusk, Premier

Wspólne stanowisko dotyczy także szerszego bezpieczeństwa Europy. Polska i Szwecja podzielają ocenę zagrożeń oraz są zgodne w sprawie dalszego wsparcia Ukrainy wobec rosyjskiej agresji. Z perspektywy regionu ważne jest również to, że wejście Szwecji do NATO dodatkowo wzmocniło północno-wschodnią flankę Sojuszu i zwiększyło możliwości wspólnego działania na Bałtyku.

"Razem ze Szwecją jesteśmy odpowiedzialni za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i NATO"

Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej

Premier Szwecji zwrócił uwagę, że obecne relacje między Warszawą a Sztokholmem są najmocniejsze w historii. To ma wynikać zarówno ze wspólnego członkostwa w NATO, jak i z partnerstwa strategicznego w Unii Europejskiej oraz położenia nad tym samym akwenem. W praktyce oba państwa chcą działać razem jako sojusznicy wojskowi, partnerzy polityczni i sąsiedzi odpowiedzialni za bezpieczeństwo regionu.

"Relacje między Polską i Szwecją są najlepsze w całej historii. Są one głębsze i silniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. Jesteśmy sojusznikami w NATO, partnerami strategicznymi w Unii Europejskiej, sąsiadami na Morzu Bałtyckim"

Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji

Efektem konsultacji są także wspólna deklaracja polsko-szwedzka oraz oświadczenie w sprawie Paktu dla Morza Bałtyckiego. To dokumenty, które mają uporządkować dalszą współpracę obu krajów w sferze politycznej, wojskowej i przemysłowej. Podpisana w Gdyni umowa na trzy okręty A26 stała się więc nie tylko dużym kontraktem zbrojeniowym, ale również jednym z najważniejszych elementów nowego układu bezpieczeństwa na Bałtyku.